نوع مقاله : مقاله پژوهشی
نویسندگان
1 استاد گروه زبان و ادبیات فارسی، دانشگاه تبریز، تبریز، ایران.
2 استادیار گروه زبان و ادبیات فارسی، دانشگاه تبریز، تبریز، ایران.
3 دانشجوی دکتری زبان و ادبیات فارسی، گرایش غنایی، دانشگاه تبریز، تبریز، ایران.
چکیده
تازه های تحقیق
دست‌یافتن به چگونگی شکل‌گیری زبان ارجاعی در گفتار و نوشتار انسانی دشوارتر از تحقیق در کیفیّت زبان ادبی است زیرا اتّکا به هیچ دستآورد نظری پیشینی ندارد. در مطالعۀ نخستِ شکوائیۀ سیاسی راوندی در «راحه‌الصدور»، دلالت مستقیم واژه بر معنا، چشم‌گیر است. تنها نمود عناصر بیانی در متن شکوائیه، اختصاص دارد به چند عبارت کنایی که تمام آنها مستعمل بوده و به صورت تعابیر سایر درآمده‌اند و از این جهت، موجب درنگ در قرائت و درک متن نمی‌شوند. از تمام عناصر بدیعی، تنها سجعی خفیف در جملۀ پایانی دیده می‌شود لیکن انتخاب واژگان مسجّع از دایرۀ اولیّه مرتبط و مورد انتظار با موضوع کلی متن، تأثیر این تسجیع را بسیار کاسته است تا آنجا که به نظر می‌رسد طبیعی‌ترین انتخاب همین بوده و تحمیلی از رهگذر قاعده‌افزایی بر متن صورت نگرفته است. جملات از نظر علم معانی، همه از نوع خبری و از نظر دستور زبان، اغلب ساده هستند و کم‌تر تقدّم و تاخّری در چینش واژگان دیده می‌شود. صفت‌های جانشین موصوف نیز، وجهۀ بلاغی ویژه‌ای ارائه نمی‌دهند. راوندی در نگارش این بخش از کتاب، پایبند اصول گزارش‌گری و تاریخ‌نگاری بوده و از هر آنچه موجب خدشه برداشتن وثاقت گزارش شکایت‌آمیز او شود، پرهیز کرده است. در نتیجۀ حیثیت ارجاعی زبان متن، در نهایت میزان مورد انتظار از متنی کهن (و منتخب از اثنای اثری که منتسب به دوران نثر فنّی است) رعایت شده است. این شکوائیه هر اندازه که از وجوه ادبی عاری است، به همان اندازه یک متن غنایی دقیق و متناسب با هویّت و رسالت اصلی خود به شمار می‌رود. نتیجۀ نهایی و کلی‌تر آن‌که می‌توان و باید در شکوائیه با انواع گوناگون آن از حیث موضوع، زبان غیراقناعی و بسیار نزدیک به ویژگی‌های زبان ارجاعی را انتظار داشت و در عین حال، قائل به ادبیت کلام و غنایی بودن آن هم شد. از اینجاست که می‌شود ادعا کرد ترسیم نموداری که بتواند ویژگی‌های یک متن غنایی – ادبی را از حیث زبان بتواند دقیقاّ نشان دهد، بسیار دشوار و حتی غیرممکن است و این امر می‌تواند قواعد کلی معروف و مقبول در زمینۀ زبان و زبان متون ادبی را که امروزه از طرف محققان و اهل نقد کمابیش پذیرفته شده و ترازوی نقد زبانی آثار ادبی قرار می‌گیرد، خدشه‌پذیر کند و آنها را در صدور حکم در خصوص کیفیت زبان آثاری از این دست به احتیاط وادارد.
کلیدواژه‌ها
موضوعات
عنوان مقاله [English]
نویسندگان [English]
When dealing with a literary text, what is assumed and strengthens the original value of the text is its literary features, but being lyrical is a matter of content, and the lyrical text increases its quality by resorting to the features of the literary language. Despite this, lyrical texts without literary features are more or less ignored. Among the types of lyrical words, complaint requires the closest proximity to reality, and basically, a complaint whose subject is a complaint about an imaginary matter, will not have any meaning from the point of view of being a complaint for the audience. This judgment is more stable in the case of political complaints. Based on this, it seems that in order to open the chapter of research in the field of non-literary language of lyrical texts or what is called referential language, research into complaint is a suitable choice. In this research, a political complaint has been selected from the text of Rāwandi's Rāhat al-Sodur and the quality of the retention of the referential aspect of the language of this text has been examined. Studies show that the prose format is more favorable than poetry in adopting the reference language for complaints, but we think that the principle in advancing this approach is the realistic identity of the complaint. This realistic identity has caused Ravandi to ignore the original elements of rhetoric and to limit the expressive elements to only a few and more important ones, which are weak and ineffective, and to pay more attention to direct and one-to-one word and meaning.
کلیدواژه‌ها [English]
', './data/perlit/coversheet/981790856692.jpg'))