دانشگاه تبریز زبان و ادب فارسی (نشریه سابق دانشکده ادبیات دانشگاه تبریز) 2251-7979 79 253 2026 06 22 A study of the Cognitive Narrative of time in Sohrvardi's Red Wisdom with an Emphasis on Gerard Genette's opinion مطالعۀ روایت شناختی زمان در عقل سرخ براساس آرای ژرار ژنت 88 112 21237 10.22034/perlit.2025.68608.3843 FA مهدی محمدزاده استاد دانشکده هنرهای صناعی، دانشگاه هنراسلامی تبریز، تبریز. ایران. محمد حسین ناصر بخت دانشیار دانشگاه هنر تهران، تهران. ایران. فرزاد تقی لر دانشجوی دکترای هنرهای اسلامی دانشگاه هنر اسلامی تبریز، تبریز. ایران. Journal Article 2025 08 23 Sohrvardi's Red Wisdom contains dramatic elements both in the form and structure of the narrative from the Aristotelian perspective. The value of the concepts, content, and meaning of this work can become a guide for performers and writers in the field of drama and theater through the wisdom included in it by Sohrvardi. This treatise, with its dramatic capacities, draws a journey that guides a person in search of his individuality and in the direction of knowing the existence, towards a truth that was once covered by darkness and hidden from His eyes were far away. Elements such as plot ,conflict, character, dialogue, dramatic time and etc. , which include the dramatic textual basis, can be evaluated in this work with the knowledge of its eastern worldview. Time in narration from Gennett's point of view is considered one of the main components that can be analyzed to determine how an author narrates and advances his plot. The modern aspects  of  Red Wisdom have had a profound impact on its writing style. Retrospective and forward-looking narrative techniques play an essential role to creating suspense and progression  of the story and conveying  the author's message. The frequency of  Singular and repeated narrative on one hand, and the presence of negative acceleration in the effect and order continuity besides all the components of Genet's theory, including centralization, on the other hand can also be investigated in the Red Wisdom. <em>عقل سرخ</em> سهروردی از نظر قالب و ساختار روایی و منظر ارسطویی حاوی عناصری دراماتیک است. ارزش مفهومی و معنایی و حکمت نهفته در اثر، ارزش اجرای نمایشی آن را دوچندان می‏ کند. این رساله سیر و سلوکی را ترسیم می‎ کند که فرد را برای کشفِ فردیت خویش و شناخت هستی، به‎ سوی حقیقتی رهنمون می‏ کند که روزگاری ظلمت بر آن پرده افکنده بوده ‎است. عناصری چون طرح و ستیز، شخصیت (Character)، گفتگو (Dialogue) و زمان نمایشی در این اثر، با علم به جهان ‏بینی شرقی آن، قابل ‎طرح و ارزیابی است. زمان در روایت از منظر ژنت از مؤلفه‎ هایی است که از طریق به‎ کارگیری تحلیلی آن می‎ توان چگونگی روایت یک نویسنده و پیشبرد طرح داستانی‎ اش را بررسی کرد. زمانمند بودن <em>عقل سرخ</em> به شکلی چشمگیر تأثیر عمیقی در نوع نگارش آن داشته‎ است. تکنیک‎ های روایت گذشته ‎نگر و آینده‎ نگر در ایجاد تعلیق و پیشبرد داستان و برای انتقال پیام نویسنده نقشی اساسی ایفا می‎ کنند. بسامد مفرد و مکرر و از سوی دیگر وجود شتاب منفی در اثر و نظم حاکم بر آن و تمام مؤلفه‎ های نظریۀ ژنت از جمله کانونی‎ سازی نیز در <em>عقل سرخ</em> قابل ‎بررسی‎ است. روش تحقیق کیفی پیش رو از نوع توصیفی‎ تحلیلی است و شیوۀ تجزیه‎ وتحلیل داده‎ ها در چارچوب مطالعات کتابخانه‎ ای، از نوع استنتاجی و تحلیل محتوا در بستر رویکرد نظری است. https://perlit.tabrizu.ac.ir/article_21237_6a65d18a2626be1a6810fa105f19da8c.pdf